Ha gezellig, koffietje drinken met schrijver Aefke ten Hagen. Van ditjes naar datjes komen we bij een onderwerp dat in mijn werk voor Plusminus – leven met bipolariteit – meer aandacht verdient.
Seks en bipolariteit.
Want ja, de grillige ontregeling van je stemming én de pillen die dat enigszins in banen proberen te leiden, beïnvloeden zo’n beetje alles in het leven. Zo ook je libido!
Laag, hoog. Geen zin, veel zin. En soms ontremming, die uitmondt in impulsieve escapades – met emotionele schade als gevolg, voor jezelf en voor anderen. Daar wil Aefke wel over vertellen en schrijven. Goed onderwerp. Zetten we op het menu, daar ben ik voor.
En dan was het ook nog eens de Week van de Lentekriebels…
Waar het begint
Seks en intimiteit – verbonden met dat ene kleine, grote woord: veiligheid – wortelen al in je jeugd. In wat je als voorbeelden ziet.
Zijn dat mensen die liefhebben, knuffelen, ruzie maken, weer goedmaken en praten over wat hen écht raakt? Of zie je vooral afstand, wantrouwen en stiltes die alles zeggen?
Wat je meekrijgt, vormt je. Soms op manieren die je pas veel later begrijpt.
Voor mij nu nog steeds een ontdekkingstocht. En wees eerlijk… voor wie niet?
In mijn familie waren het vooral vrouwen zonder mannen: relaties hielden geen stand.
Wat ik meekreeg? Mannen zijn onbetrouwbaar. Prooidieren. Uit op lust, nooit op liefde.
Veilige seksualiteit? Geven en ontvangen, in openheid. Zonder angst. Met respect. Zonder maskers. Ik had geen idee wat dat was.
En in dat landschap – waarin onze speeltuin bij wijze van grensde aan de Haagse Geleenstraat – was erotiek het toneel dat ik als kind aanschouwde.
De suggestie. De spanning.
Vrouwen achter ramen. Half ontbloot. Rood gestifte lippen. Hoge hakken. Groots. Magisch.
Hun blikken die mannen betoveren – in een zintuiglijke choreografie van verlangen, verleiding en spel.
Maar de grimmige wereld daarachter?
Angst. Verdriet. Onderdrukking. Verloren dromen. Zware levens. Veel problemen. In een spel volgens regels die altijd leiden naar verlies.
Vervreemding
Mijn eerste keer was met de liefde van mijn leven, dacht ik toen.
Een goeie wip op een wankel bed.
In de jaren daarna waren er ook de andere ervaringen. Minder fraai. Door sporen van verdrongen herinneringen en niet-eigen trauma. Geworteld in diepe onzekerheid, schaamte en vervreemding.
Vervreemding – die ik ook om me heen zie.
Seks los van intimiteit. Los van veiligheid. Los van verbinding.
Heiligheid vervangen door geiligheid.
Plastisch. Gehaast. Uit contact. De echte connectie verdwijnt en internet fixt het wel.
Wat leren kinderen dan nog over veilige seksualiteit?
Als platte beelden, groffe taal en vrouwonvriendelijke teksten hun ogen en oren binnendringen?
Blote schunnigheid het scherm domineren – en we die penetratie van de geest maskeren met truttig surrealisme: de bloemetjes en de bijtjes. Hahaha.
Dat de meeste mensen rondlopen met seksueel ongemak of trauma? Een feit. Daar hoef je geen studie naar te doen. Dus blijft het gesprek vaak hangen op het basale niveau: Hoe vaak. Wanneer. Welke standjes.
Of: ‘Wel eens wat nieuws geprobeerd?’
Veel volwassenen hebben simpelweg zelf een seksueel bewustzijn van IQ-kindermenu – “Fritessaus erbij?”
Vrij verbonden
Seks gaat óók over vrijheid, zegt de onderzoeker in mij. Want vastzitten in emoties, overtuigingen van hoe het hoort, of onzekerheid over je lijf – dat is geen vrijheid. Dat ken ik al te goed.
Zoals de foto bij dit verhaal. Een experiment, gemaakt in een periode na een burn-out (lees: depressie). Ik vroeg het model of ik haar mocht fotograferen met handboeien. Ze haalde haar schouders op: ‘Boeie.’ Zo vrij en luchtig als ze was.
Maar voor veel mensen zijn handboeien geen spel, eerder een echo van vastgezet zijn – in lijf, hoofd en verhalen die nog altijd doorwerken.
Zo blijft vrijheid in seksualiteit voor velen meer verlangen dan werkelijkheid.
De sleutel
Kun je herstellen wat ooit vervreemd is geraakt – en weer echt voelen?
Ja, dat kan. Als je afdaalt naar plekken waar je misschien lang niet durfde te kijken.
In de rauwste stukken van pijn en schaamte – ligt soms onverwacht goud. Ze zijn niet het einde van het verhaal, maar de ingang.
De sleutel om opnieuw te ontdekken: Hoe werkt het voor jóu?
Een kans om echt aan te raken. Niet alleen het lichaam – maar ook wat daaronder leeft: gevoel, essentie, puurheid.
Intimiteit die ademt. Zonder honger naar bevestiging. Zonder draden van controle.
En dat begint – altijd – bij jezelf.
Niet met een snel ‘even klaar is Kees’-rondje (mag natuurlijk wél, no shame, no blame) — maar met écht aanwezig zijn.
In je lijf. In je hart. In je donker én je licht.
Luisteren naar die fluistering van binnen: ben er. voel me. zonder haast. zonder moeten.
Heilige verbintenis
Ik heb de mazzel dat ik ook veilige seksualiteit heb leren kennen. En misschien is dát wat seks nu voor mij betekent: De ontmoeting tussen spel en schaduw. Tussen overgave en bewustzijn. Verlangen en vrijheid.
Een verbintenis met de ander — die net als jij zijn pijn kent en niet wegkijkt.
Waar aanraking verder reikt dan het lichaam –
tot aan gevoel, waarheid, ziel.
Seks die niet draait om presteren,
maar leeft in aanwezigheid, adem en afstemming.
Speels en gelijkwaardig. Zonder oordeel. Zonder scripts.
Want ja, er kan veel. Als liefde de bedding is, en veiligheid de bodem.
Natalie
